Hit enter after type your search item

Vandaag is het precies 70 jaar geleden dat Nederland werd bevrijd door de geallieerde troepen. Op 5 mei 1945 ondertekenden de Duitse bezetters voor de overgave in Nederland in hotel De Wereld en maakten daarmee een officieel einde aan 5 jaar lang Duitse bezetting; Nederland kon weer een vrij land genoemd worden. Om tot deze bevrijding te komen, vonden in een onvoorstelbaar zware en verwoestende oorlog veel veldslagen en militaire operaties plaats die uiteindelijk leidden tot de ondergang van Nazi-Duitsland. Na de oorlog zijn er talloze films geproduceerd die dit aspect van de Tweede Wereldoorlog behandelen. Ook op Netflix zijn er behoorlijk wat van deze films en documentaires te vinden en we zetten ze hier even op een rijtje. Mocht je meer interesse hebben in Holocaust-gerelateerde films, kun je hier even kijken.

Op 5 mei vieren we dus dat we 70 jaar geleden weer een vrij land werden. Het zuiden van Nederland was in het najaar van 1944 al bevrijd, maar de rest van het land moest tot deze datum wachten. Door missies als Operatie Market Garden hebben geallieerde troepen Nederland al sneller proberen te bevrijden, maar na deze desastreus verlopen operatie duurde dat langer tot 1945.

Voordat het überhaupt tot een geallieerde overwinning kwam, waren er al vele veldslagen en militaire operaties geweest. Het begon bijvoorbeeld al met de inval van Nazi-Duitsland in Polen, in 1939. Daarna kwamen ook ‘beroemde’ gebeurtenissen als de Japanse aanval op Pearl Harbor (1941), of de Duitse aanval op de Sovjet-Unie tijdens Operatie Barbarossa (1942-1943). Uiteraard past de invasie van de geallieerde troepen op de Normandische stranden op D-Day (1944) ook in dit rijtje.

Veel van deze veldslagen wisten na de oorlog de aandacht van Hollywood te krijgen en werden verwerkt in bombastische en heftige speelfilms. Daarnaast verschenen ook veel documentaires die verslag geven van zulke operaties, vaak ook met het commentaar van desbetreffende veteranen. Voor dit overzicht gaan we op zoek naar zulke films en documentaires op Netflix, en kijken we welke producties buiten Netflix ook de moeite waard zijn en hopelijk ooit nog op Netflix komen. Lees je mee?

Operation Market Garden
Operation Market Garden: De Slag om Arnhem bleek in 1944 nog een brug te ver

Films en series op Netflix:

Der Untergang (Hirschbiegel, 2004)
Deze uit 2004 afkomstige film passeerde ook al even de revue in onze Duitsland-special, maar gezien het thema van dit artikel, is het hier ook op zijn plaats. Wat is immers een oorlogs-gerelateerd filmrijtje zonder Hitler? De situatie waarin deze film zich afspeelt, is inmiddels ook al weer 70 jaar geleden. Het einde van het Nazi-tijdperk is aanstaande en de ondergang van Hitler is ingezet. Met behulp van de memoires van secretaresse Traudl Junge is een reconstructie van deze periode gemaakt, waarin de Nazi-top, verdreven in de Berlijnse bunker, de komst van de Russen probeert tegen te houden. Behalve het verval van het Derde Rijk, is ook goed zichtbaar hoe heftig de oorlog nog was in de laatste weken voor de overgave. Berlijn wordt helemaal kapot geschoten en er vallen nog vele slachtoffers in deze oorlogsvuren. Een verfilming van de verhitte en heftige eindfase van de Nazi-periode en de Tweede Wereldoorlog in Europa.

Saving Private Ryan (Spielberg, 1998)
Saving Private Ryan sleepte in 1999 maar liefst 5 Oscars in de wacht, waarvan er veel waren gewonnen in technische categorieën (cinematografie, geluidsmix etc.). Verhaaltechnisch hoort deze film absoluut in het oorlogsfilmlijstje thuis, aangezien het uitgroeide tot een klassieker in dit genre. We volgen de Tweede Wereldoorlog in deze film vanuit Amerikaans perspectief; de invasie in Normandie is ingezet en de geallieerden zetten de opmars in Europa voort. Een uitermate belangrijke gebeurtenis in het verloop van de Tweede Wereldoorlog. Maar het is loodzwaar en dat zien we uiteraard goed terug in de film. Door het verloop van deze invasie, moet captain Miller (Tom Hanks) een bataljon erop uitsturen om op zoek te gaan naar soldaat James Ryan (Matt Damon). We volgen het bataljon in hun zoektocht door de Europese slagvelden en zien hoe loodzwaar deze missie (en de hele invasie in het geheel) geweest is. Het is bijna niet te bevatten dat ons continent 70 jaar geleden zo’n gigantisch slagveld is geweest. Saving Private Ryan is een heftige en intense film geworden om dit toch allemaal zo beeldend mogelijk te krijgen. Dat lijkt ons (we zijn er zelf niet bij geweest) prima gelukt. Spielberg heeft naast Schindler’s List wederom een uitermate confronterende oorlogsfilm in zijn oeuvre weten te plaatsen.

Saving Private Ryan
De loodzware strijd door Europa begint op het Normandische strand

Letters from Iwo Jima (Eastwood, 2007)
Hier hebben we weer een interessante titel te pakken. Letters from Iwo Jima vertelt namelijk over de Tweede Wereldoorlog in het Aziatische strijdgebied. En nee, dit is niet vanuit een Amerikaans perspectief verteld, maar vanuit de Japanse en dat vinden we toch wel bijzonder te noemen, aangezien Japanners vaak als agressor worden neergezet als het op de Tweede Wereldoorlog aankomt (Pearl Harbor anyone?). De film is dan ook in het Japans en dat geeft het toch een bijzonder karakter. Iwo Jima is een eiland dat in de Grote Oceaan ligt, gelegen tussen Japan en een Amerikaanse nederzetting. Het eiland kent wat landingsbanen voor vliegtuigen en is daarom erg begeerd door zowel de Japanners als de Amerikanen. Het is aan de Japanners om het eiland te verdedigen tegen de Amerikanen, die een invasie proberen in te zetten. Wat volgt, loopt eigenlijk parallel met oorlogsfilms die vanuit Amerikaans perspectief worden verteld: de oorlog is zwaar, er vallen vele slachtoffers en alles is beangstigend en traumatiserend. Japanse moeders met zonen aan het front hebben net zoveel zorgen en angsten als Amerikaanse moeders.En zo zie je maar weer; oorlog is echt voor iedereen zwaar, put iedereen uit en vergt van iedereen offers, en dan maakt het echt niet uit aan welke kant je strijdt. Clint Eastwood regisseerde deze film, maar maakte daarna ook Flags of our Fathers, welke dit verhaal verteld vanuit Amerikaans perspectief. Deze staat helaas nog niet op Netflix, maar we houden het voor je in de gaten!

Letters from Iwo Jima
De Tweede Wereldoorlog vanuit een Japans perspectief; interessant om eens te bekijken!

Unsere Mütter, Unsere Väter (Kadelbach, 2013)
Ook UMUV stond al eerder in onze Duitsland-special, maar hoe verrassend, ook deze productie hoort nu eenmaal bij dit overzicht. Mocht je deze Duitse serie nog niet kennen, dit schreven we er eerder over:

“In UMUV volgen we 5 Duitse jongeren die tijdens de oorlog alle vijf een andere positie innemen; twee jongens moeten vechten aan het front, een meisje moet daar verplegen, een Joodse jongen moet aan de Nazi’s weten te ontsnappen en een meisje komt in de positie om Nazi-propaganda te moeten maken. De vijf representeren als het ware de generatie vaders en moeders (en inmiddels opa’s en oma’s) van de Duitsers, die de oorlog op deze manier hebben meegemaakt. Het is dus het verhaal van ‘onze moeders en onze vaders’, waarin gekozen moest worden, voor dilemma’s gestaan werd en morele plichtsbesef een zeer specifieke rol speelde.”

Met betrekking tot 70 jaar bevrijding, is het interessant om het perspectief van de soldaten te volgen en om te kijken hoe mensen uit de oorlog terugkeren en wederom is dit een loodzware opgave.

Valkyrie (Singer, 2008)
In Valkery zien we Carice van Houten in haar eerste Amerikaanse speelfilm aan de zijde van Tom Cruise staan. Cruise speelt hierin de rol van de Duitse held Claus Schenk von Stauffenberg. Hoewel Von Stauffenberg diende voor de Wehrmacht en meestreed in bijvoorbeeld Operatie Barbarossa, keerde hij zich gedurende de oorlog tegen het Nazi-regime. Hij werd een belangrijke speler in het Duitse verzet tegen de Nazi’s en beraamde met zijn medestrijders een aanslag op Hitler’s leven. In een spannende climax zien we hoe deze aanslag verliep. Wat ook blijkt uit een verhaal als Valkyrie, is hoe het verloop van een oorlog soms op kleine details bepaald kan worden. Mocht je geen problemen hebben met het feit dat deze film een Amerikaanse productie is en dat de Duitsers (wederom) een Amerikaans accent hebben, zet het gerust op want het historische verhaal blijft interessant. En vreemder dan de versie die wij gezien hebben, wordt het toch niet; in Spanje keken wij namelijk naar een in het Spaans nagesynchroniseerde Amerikaanse acteur die een Duitser speelt. Ach ja… dat is weer goed voor je talenknobbel, zullen we maar zeggen.

Valkyrie Carice
Een snufje Hollands glorie in Valkyrie: Carice als de vrouw van Von Stauffenberg

Résistance (Franck, 2014)
Deze productie ligt enigszins in het verlengde van Valkyrie, want ook Résistance legt de focus op het verzet tegen de Nazi’s. Het is een nieuwe productie waarin we in 6 afleveringen het verhaal van jonge verzetstrijders in Frankrijk volgen. Niet geheel toevallig, kwam deze serie precies 70 jaar na de Franse bevrijding uit als mini-serie. De hoofdpersonages zijn, gezien hun leeftijd, wel vergelijkbaar met Die Weiβe Rose, een groep van jonge, Duitse studenten die in het verzet gingen. Hoofdpersonage Lili is pas 17 als ze in het Franse verzet gaat en we zien via haar personage wederom de verschrikkingen van de oorlog, en vooral ook het gevaar dat verzetslieden liepen. Van de Duitse bezetting tot de bevrijding van Parijs; in deze 6 afleveringen wordt duidelijk dat het behoorlijk wat moed vergt om in het verzet te gaan. En zoals bij zoveel verzetsgroepen, speelt hier ook de vraag: Wie is te vertrouwen en wie niet?

Resistence
De jonge Lili in het Franse verzet

Documentaire’s op Netflix over de Tweede Wereldoorlog

De Tweede Wereldoorlog in kleur (Powell, 2009)
Ook deze serie werd al eerder door ons genoemd, namelijk in het overzichtje met betrekking tot de 70-jarige bevrijding van Auschwitz (welke hier te lezen is). We bespraken de documentairereeks al eerder als een ontzettend interessante serie om te kijken, al is het alleen al vanwege het feit dat de serie in kleur geproduceerd is (maar dat had je wellicht al uit de titel opgemaakt). Er zijn 13 afleveringen, dus er is echt veel materiaal om te bekijken. De belangrijke gebeurtenissen en ontwikkelingen zijn allemaal in de serie verwerkt; van de Duitse inval in Polen tot operatie Barbarossa en van Pearl Harbor tot de oorlogvoering in Azië. Speciaal voor deze dag, is het ook mooi om aflevering 12 eens te bekijken. Hierin wordt specifiek ingegaan op de bevrijding en het einde van de oorlog in Europa. Het einde van de oorlog in Azië is in aflevering 13 te bekijken. In deze afleveringen zien we net als in Der Untergang hoe zwaar en heftig die laatste maanden, weken en dagen van de oorlog waren. Zeker interessant om eens te bekijken.

De Tweede Wereldoorlog in Kleur
De bevrijding van o.a. Arnhem en Groningen worden in deze documentaire-reeks besproken

Surviving Hitler (Wasson, 2011)
Surviving Hitler heeft enige overlap met Valkyrie, aangezien ook deze documentaire dieper ingaat op het verhaal van mensen die een aanslag op Hitler beraamden. De operatie met Von Stauffenberg wordt ook expliciet genoemd in de documentaire, die verteld wordt door de Joodse dame Jutta. Zij zat ten tijde van deze operatie samen met haar geheime liefde, de Duitse soldaat Helmuth, in het verzet. Ze vertelt aan de hand van echte beelden hoe ze de oorlog wist de overleven en hoe geluk wederom een grote rol speelde. Via haar beeldende getuigenissen krijg je ook een inzicht in de laatste dagen van de oorlog in Duitsland, met name Berlijn, en de euforie die gevoeld werd toen de oorlog eindelijk ten einde was. Een bijzonder verhaal waarin het draait om overleven, geluk hebben en liefde.

Tweede Wereldoorlog-materiaal buiten Netflix:

Band of Brothers/The Pacific (Spielberg, Hanks, 2001/Spielberg, Hanks, Goetzman, 2010)
Een absolute must see voor alle liefhebbers van het oorlogsgenre. Band of Brothers is een uitermate groot geproduceerde mini-serie waarin we de Amerikaanse soldaten van de Easy Company volgen. De jongens van dit bataljon worden uitgezonden naar Europa en strijden mee tegen de terroriserende Nazi’s. In deze post-Saving Private Ryan productie van Spielberg en Hanks, wordt er ruim baan gemaakt om de oorlog tot in de kleinste details uit te werken. Van D-Day tot het veroveren van de Adelaarsnest in Berlijn en van Arnhem tot de Ardennen; de vele veldslagen die de Easy Company hebben moeten doorstaan zijn absoluut niet mis. Interessant is ook hoe er een accent wordt gelegd op de strijd die op Nederlandse bodem is geleverd, vooral Operation Market Garden blijft een heftig maar belangrijk verhaal in de Nederlandse geschiedenis. Band of Brothers is zware kost; er zijn uiteraard veel heftige gevechten geweest en verliezen geleden, maar we weten wat we ervoor terugkregen en dat vieren we 70 jaar na dato nog steeds. The Pacific is een soortgelijke serie die zich op het Aziatische strijdveld richt, waarin we de Amerikaanse marine in gevecht zien tegen de Japanners. Wederom een zware strijd die hier geleverd wordt, waaronder op Iwo Jima. Deze twee series zijn in onze optiek erg waardevol omdat de oorlog zo ‘mooi’ vertoond wordt zoals het was: gruwelijk, wreed en zwaar.

Band of Brothers
De Easy Company uit Band of Brothers: een waargebeurd verhaal

Fury (Ayer, 2014)
Fury ligt min of meer in het verlengde van Band of Brothers, want we zien wederom een bataljon van Amerikaanse soldaten die vechten tegen de Nazi-troepen. Onder leiding van sergeant ‘Wardaddy’ Collier (Brad Pitt), trekt dit bataljon met nog piepjonge soldaten door het verwoeste Europa. Het is vooral de jonge soldaat die er al snel achterkomt dat het heel wat vergt om te kunnen overleven in deze strijd.

The Longest Day (Wicki, Annakin, Marton, 1962)
Wederom een klassieke oorlogsfilm in dit lijstje. The Longest Day was destijds een gigantische productie en kostte 10 miljoen dollar, de duurste zwart-wit film totdat Schindler’s List uitkwam. Voor The Longest Day heb je echter wel een flinke portie geduld nodig; de film duurt maar liefst 180 minuten en we kunnen voorstellen dat je dat niet al te makkelijk wegkijkt, zeker vergeleken met hoe oorlogsfilms er later uitkwamen zien en je nu gewend bent. Toch vinden we dit een bijzondere klassieker; de oorlog was destijds nog geen 20 jaar geleden afgelopen en om dan zo relatief vroeg met zo’n intense productie te komen, vinden we zeker indrukwekkend te noemen.

Stalingrad (Vilsmaier, 1993)
De slag om Stalingrad (1942-1943) was zo verschrikkelijk lang en zwaar en dat valt goed te zien in deze gelijknamige film. Het Duitse optimisme om de Sovjet-Unie aan te vallen veranderde al snel in een moedeloosheid, wanneer blijkt dat de Russische winters streng en genadeloos zijn. De film laat ook de menselijkheid van Duitse soldaten zien en we vinden dat een belangrijke nuance in het beeld dat van Nazi-Duitsland wordt geschetst. Veel Duitse soldaten zijn ook maar jongens en mannen die hun leger moeten dienen, en worden daarbij geconfronteerd met de verschrikkelijkste dingen. Het Oostfront was een koude hel die vele slachtoffers heeft gemaakt. Een rauwe en indrukwekkende film!

Stalingrad film
De barre winters in de Sovjet-Unie maakten de Slag om Stalingrad er niet makkelijker op

Inglourious Basterds (Tarantino, 2009)
Een persoonlijke favoriet in deze lijst. Na alle serieuze en heftige films over oorlog mag er ook een welkome, luchtige afwisseling zijn, nietwaar? En dat is er in de vorm van Inglourious Basterds, inclusief spelfouten. Vind je het ook tijd dat er een passende wraakactie komt op Hitler en zijn partijgenoten? Dan moet je deze film beslist gaan bekijken en gaan ervaren hoe de Amerikaanse luitenant Aldo Raine met zijn mannen op Nazi-jacht gaan. Raine, gespeeld door Brad Pitt (hij kan blijkbaar goed Nazi’s omleggen), is een nogal markante man uit het zuiden van de VS en heeft zijn zinnen gezet op o.a. de nóg markantere Hans Landa (gespeeld door de hier alom geprezen Christoph Waltz). Inglourious Basterds is een heerlijke, onconventionele wraakfilm die een glimlach op je gezicht achterlaat!

Inglourious Basterds
Vreemd om het zo neer te zetten, maar Hans Landa is ongetwijfeld de grappigste Nazi die er is!

Tot slot nog wat kijktips in de vorm van documentaires. Ook deze documentairereeks hadden we al eerder vermeld, maar voor een andere invalshoek. Voor specifiek de bevrijding van Nederland verwijzen we je door naar andere afleveringen. Deze zijn via de linkjes in het stuk te bekijken.

De Oorlog en 13 in de Oorlog (NPS, 2009)
In 2009 kwam de NPS met een mooie documentaire-reeks over de Tweede Wereldoorlog. NOS-nieuwsanker Rob Trip heeft deze afleveringen gepresenteerd. Hierin worden veel aspecten van de oorlog benoemd, vanaf de bezetting in 1940, tot aan de capitulatie in 1945. Ook thema’s als de oorlog in het Aziatische gebied en de hongerwinter komen aan bod en dat maakt het een mooie, complete serie. Zo gaat aflevering 2 bijvoorbeeld over de Duitse bezetting in Nederland, aflevering 6 over de aanloop naar de bevrijding en aflevering 8 en 9 over de periode na de bevrijding. Vooral deze laatste afleveringen laten goed zien hoe de oorlog eigenlijk niet gelijk weg is, terwijl het land al bevrijd is.  De Oorlog is hier te zien en 13 in de Oorlog (de junior editie) hier.

Na de bevrijding – Andere Tijden (NTR, 2014)
Wij zijn fan van Andere Tijden. Dit geschiedenisprogramma heeft vaak boeiende onderwerpen met verrassende en interessante invalshoeken. Het programma weet vaak de aangrijpendste, ontroerendste en bijzonderste verhalen op te rakelen. Zo ook over de bevrijding. In een 7-delig luik over de periode in en na de oorlog, komen wederom bijzondere verhalen naar boven. We krijgen een bijzonder inzicht in deze periode. Wat gebeurde er met uit de kampen teruggekeerde Joden? Wat deed men met collaborateurs? Hoe vond men zijn draai in de samenleving weer terug? Je ziet in in de afleveringen van Andere Tijden en deze zijn hier te bekijken. Scroll rechtsonder door de afleveringen heen.

70 jaar bevrijd Nederland

Dat was voor nu weer een behoorlijke dosis oorlog-gerelateerde materiaal. Als je altijd al met interesse naar oorlogsfilms hebt gekeken, zullen veel van deze titels je niet onbekend zijn. Mocht je rond deze dagen weer wat dieper in de materie willen duiken, kun je vast hier ook wel mee uit de voeten; er is genoeg te vinden over deze belangrijke periode in de wereldgeschiedenis. Inmiddels zijn de meesten van ons kinderen, kleinkinderen en achterkleinkinderen van mensen die deze oorlog ‘in real life’ hebben meegemaakt. Hoewel over veel films natuurlijk een aardige portie Hollywoodsausje zit, zou het mooi zijn als ze kunnen bijdragen aan de beeldvorming van oorlog, vooral voor de na-oorlogse generaties want de verhalen en acties zijn veel te waardevol en te belangrijk om vergeten te worden.

70 jaar bevrijding

Leave a Comment

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

This div height required for enabling the sticky sidebar
Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views :